Uit het evaluatieonderzoek is gebleken dat vroegsignalering bijdraagt aan het voorkomen en verminderen van problematische schulden. Het instrument zorgt ervoor dat gemeenten proactief hulp kunnen aanbieden aan inwoners die anders pas in een later stadium, als de schulden (meer) problematisch zijn geworden, in beeld zouden komen. Vroegsignalering kan eraan bijdragen dat:

• Meer inwoners met (dreigende) problematische schulden een passend hulpaanbod ontvangen;
• Drempels voor toegang tot integrale schuldhulpverlening omlaag gaan;
• Meer inwoners met (dreigende) problematische schulden een passend hulpaanbod accepteren;
• Betalingsproblemen niet verslechteren en daarmee bedreigende situaties voorkomen;
• Schuldhulpverlening hierdoor effectiever is.

De evaluatie geeft daarnaast ook zicht op een aantal verbeteringsmogelijkheden waarmee inwoners bereikt kunnen worden:

• Meer standaardisatie in incassoprocedures tussen branches;
• Soepelere selectie-eisen bij gemeenten;
• Betere informatiedeling tussen gemeenten en vastelastenpartners.

The post Wetsevaluatie Vroegsignalering in de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening appeared first on schuldenenincasso.nl.

Belangrijkste resultaten: De evaluatie van de herziene Kanteling heeft verschillende werkzame elementen aan het licht gebracht:

• Verbeterde aandacht voor bestaanszekerheid: Binnen de buurtteams is er meer nadruk gelegd op rondkomen en bestaanszekerheid, wat leidt tot eerdere signalering van schulden.
• Duidelijkere taakafbakening: Professionals, vooral sociaal raadslieden, kunnen efficiënter werken door een heldere taakverdeling.
• Training stress-sensitief werken: Deze training heeft geleid tot betere communicatie en begrip tussen professionals, wat de ondersteuning van inwoners ten goede komt.
• Versterkte samenwerking: Regelmatig overleg in de wijken zorgt voor betere afstemming, kennisdeling en casuïstiekbespreking .

Aanbevelingen: de onderzoekers doen verschillende aanbevelingen om de schulddienstverlening verder te verbeteren:

1. Behoud van twee ingangen: Inwoners moeten zowel via buurtteams als direct bij de schulddienstverlening van de gemeente toegang kunnen krijgen.
2. Blijvende aandacht voor rondkomen en bestaanszekerheid: Buurtteammedewerkers moeten goed geïnformeerd blijven over financiële problematiek om deze vroegtijdig te kunnen signaleren.
3. Verduidelijking van gedragsverandering: Er moet een duidelijke definitie komen van wat onder gedragsverandering wordt verstaan, specifiek gericht op financieel gedrag en andere relevante gedragsaspecten.
4. Nazorg en duurzame uitstroom: Het is belangrijk om criteria te definiëren voor nazorg en om deze structureel onderdeel te maken van het samenwerkingsoverleg, zodat inwoners duurzaam uit de schulden blijven.

Meer weten? Lees dan onderstaand rapport voor alle resultaten en aanbevelingen.

The post Evaluatie schuldenaanpak Utrecht appeared first on schuldenenincasso.nl.

De rapportage ‘Preventie van geldzorgen, armoede en schulden, verschillende typen interventies in kaart’ is het resultaat van een samenwerking tussen het Lectoraat Schulden en Incasso aan de Hogeschool Utrecht, het Kenniscentrum Psychologie en Economisch Gedrag dat onderdeel is van de Universiteit Leiden en het Lectoraat Armoede Interventies aan de Hogeschool van Amsterdam. Het consortium bracht aan de hand van 30 interventies in kaart waar kansen liggen en ontwikkelde een format om toekomstige interventies te plotten.  

De resultaten van het project geven handvatten over hoe interventies samenhangend in beeld gebracht kunnen worden. Voor nu zijn een eerste dertigtal interventies systematisch gecategoriseerd en beschreven. Door dit te doen wordt zichtbaar welke doelgroepen er worden bediend, wat er bekend is over de impact van een interventie en welk doelgedrag er gestimuleerd wordt. Het laat ook zien welke hiaten er lijken te zijn. Zo zien we bijvoorbeeld in deze eerste analyse dat veel interventies zich op jongeren richten terwijl andere bevolkingsgroepen minder vertegenwoordigd zijn. Ook richten zich in verhouding veel interventies op het ondersteunen bij aanvragen voor inkomensondersteuning. Een derde opvallende bevinding is dat interventies zich nog vaak richten op het individu, bijvoorbeeld door het aanbieden van een coachingstraject, en minder op aanpassingen in het systeem. Tot slot valt op dat relatief weinig interventies zich richten op het verhogen van inkomens anders dan de ondersteuning bij het aanvragen van bestaande tegemoetkomingen.

We hopen dat gemeenten en organisaties in het sociaal domein het format en de uitkomsten gebruiken om de positie en meerwaarde van interventies in te schatten, deze in samenhang aan te bieden en mogelijk op te schalen.

Dit project is gedaan in opdracht van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

The post Preventie van geldzorgen, armoede en schulden: Hoe weet je wat helpt? appeared first on schuldenenincasso.nl.

Expertsessie Eerder uit de schulden, wat werkt bij jongeren

Tamara Madern (Hogeschool Utrecht), Floor van den Berg (Save the children) en Marjolein Odekerken (Verwey-Jonker Instituut) hebben een presentatie gegeven over ‘Eerder uit de schulden, wat werkt bij jongeren’.

Tamara Madern trapte af met algemene kennis over schuldpreventie (bij jongeren) en Floor van den Berg en Marjolein Odekerken richtte hun presentatie op de uitkomsten van het onderzoek naar vijf jongereninterventies gericht op het voorkomen van (mogelijke) betalingsachterstanden. De presentatie kan je via deze link bekijken.

Design thinking sessie, wat werkt volgens jongeren

In de middag waren jongeren van het Nova College Haarlem, jongeren vanuit de organisatie perMens (Haarlem) en jongeren van InHolland Haarlem aanwezig om deel te nemen aan de design thinking sessie. Deze sessie werd geleid door het Juridische Innovatielab van de Hogeschool Utrecht.

Drie opdrachtgevers (gemeente Haarlem, perMens en InHolland) waren hierbij aanwezig om hun vraagstukken voor te leggen aan de jongeren. Deze vraagstukken waren allemaal gelinkt aan het voorkomen van schulden en het financieel weerbaar maken van jongeren.

De jongeren zijn in een paar uur aan de slag gegaan en hebben verrassende oplossingen gevonden. Zo werd er een serious game bedacht, een app, een lespakket en kwamen er handvaten voor basisschoolklassen.

Het was een geslaagde dag voor zowel de professionals als de jongeren!

The post Expert- en design thinking sessie Eerder uit de schulden, wat werkt bij jongeren appeared first on schuldenenincasso.nl.

Expertsessie Eerder uit de schulden, vroegsignalering

Marlies van de Bunt (Bureau Bartels) presenteerde de resultaten van haar onderzoek naar vroegsignalering. Vervolgens lichtte Laura Nuiver (Hogeschool Utrecht) haar onderzoek toe over het integreren van ervaringskennis in vroegsignalering. Daarna kregen de Buurtteams Utrecht de gelegenheid om hun aanpak van vroegsignalering in Utrecht uiteen te zetten.

Design thinking sessie

Na de presentaties gingen de deelnemers, waaronder schuldhulpverleners van de gemeente Utrecht, sociaal werkers van de buurtteams Sociaal en Jeugd & Gezin, en studenten Sociaal Juridische Dienstverlening van de Hogeschool Utrecht, aan de slag met een design thinking sessie onder leiding van het Juridische Innovatielab van de Hogeschool Utrecht.

De aanwezigen werden verdeeld in groepjes en werkten aan de vraag:

“Hoe kunnen we de succesvolle aanpak van vroegsignalering binnen de Buurtteams in Utrecht uitbreiden en verduurzamen?”

Verschillende fases van de design thinking methode werden doorlopen, ondersteund door creatieve werkvormen. De resultaten aan het eind van de middag waren verrassend en inspirerend. Zo ontstond het idee om de visitekaartjes van buurtteammedewerkers persoonlijker te maken door een foto toe te voegen en de hoeveelheid tekst te verminderen. Ook het koppelen van studenten aan buurtteammedewerkers werd gezien als een manier om de succesvolle aanpak van vroegsignalering in Utrecht duurzaam te versterken.

Alle aanwezigen kijken terug op een inspirerende middag en de resultaten worden verder uitgewerkt door de Buurtteams Utrecht.

The post Expert- en design thinking sessie Eerder uit de schulden, vroegsignalering appeared first on schuldenenincasso.nl.

Om de schuldenproblematiek te verminderen is een van de voorgestelde beleidsmaatregelen om schulden (deels) kwijt te schelden. Daarnaast worden bijstandsschulden afgeboekt als deze schulden zijn verjaard. Wat zijn de effecten hiervan op de financiële situatie, werk en inkomen en mentale gezondheid? Dit is onderzocht in de gemeente Rotterdam door de Universiteit Leiden en de Hogeschool Utrecht.

In het kwalitatieve onderzoek is met behulp van 39 diepte-interviews uitgevraagd hoe mensen de kwijtschelding en afboeking hebben ervaren. Uit de interviews blijkt dat veel respondenten weinig tot geen verandering ervaren op het gebied van de financiële situatie, werk en inkomen of mentale gezondheid door de schulden afboeking of kwijtschelding. Ook is het vertrouwen in de gemeente Rotterdam niet veranderd na de afboeking of kwijtschelding. In het onderzoeksrapport, uitgevoerd door de Hogeschool Utrecht, kunt u lezen hoe dat komt.

De overige (kwantitatieve) onderzoeksrapportages, uitgevoerd door de Universiteit Leiden, kunt u hier lezen.

The post Rapport effecten van afboeking en kwijtschelding van bijstandsschulden appeared first on schuldenenincasso.nl.

The post Hoofdstuk Signaleren, bespreekbaar maken en doorverwijzen bij geldzorgen appeared first on schuldenenincasso.nl.

Belangrijkste constateringen 

1. Nieuw model voor signalering, agendering en opvolging knellende situaties geeft inzicht en bied handvatten voor verbetering (zie afbeelding)
   1. politiek-bestuurlijke context creëert uitgangspunten
   2. het ‘doen’ van professionals wordt bepaald door het ‘begrijpen’, ‘kunnen’ en ‘willen
2. Substantieel deel professionals onvoldoende bekend met juridische mogelijkheden om maatwerk te bieden
3. Professionals hebben behoefte aan ruimte binnen kaders
4. Weinig vertrouwen onder professionals in het oplossen van structureel knellende situaties
5. Professionals die in opdracht van de gemeente werken ervaren minder waardering voor signaleren en agenderen van knellende situaties
6. Casuïstiekbespreking is te veel gericht op individuele casussen
7. Management onderschat drempels en overschat terugkoppeling signalen
8. KOT-affaire leert dat niet ieder signaal alarmbellen doet rinkelen

Lessen

1. Vergroot kennis van juridische maatwerkmogelijkheden en kennis van de geest van wet- en regelgeving en organiseer een moreel beraad
2. Organiseer teamoverstijgende en systematische casuïstiekbesprekingen
3. Zorg voor duidelijke opschaal- of escalatieroutes
4. Meer aandacht voor de uitvoering: nodig expliciet uit tot signaleren en agenderen van knellende situaties
5. Communiceer over opvolging van signalen richting professionals
6. Ontdek patronen in klachten, bezwaar en beroep met systematische analyse
7. Versterking en uitbreiding gemeentelijke ombudsvoorziening
8. Creëer ruimte voor tegengeluid

Ook de media besteedden aandacht aan het onderzoek:

• Parool: Vier op vijf Amsterdamse buurtwerkers zagen toeslagenaffaire aankomen maar konden niet ingrijpen
• Binnenlands Bestuur: Gebrek juridische kennis belemmert maatwerk

Meer weten? Download het onderstaande rapport.

The post Rapport knellende situaties signaleren, agenderen en opvolgen appeared first on schuldenenincasso.nl.

In het eerste onderzoeksjaar (2021) is er onderzoek gedaan in de wijken Leidsche Rijn en Utrecht Zuid. Het onderzoeksteam heeft antwoord gezocht op de vraag ”Wat leren de ervaringen van mensen met (beginnende) financiële zorgen ons over hoe zij het beste ondersteund kunnen worden in hun situatie?” Studenten hebben dertig diepte-interviews afgenomen bij inwoners met geldzorgen.

Uit het onderzoek zijn drie belangrijke inzichten naar voren gekomen: 

1. Inwoners maken verschillende fasen door wanneer zij te maken hebben met geldzorgen, de ondersteuning kan hierop worden ingericht.
2. Inwoners hebben verschillende hulpbehoeften, vertrouwen in de degene die hulp biedt lijkt een belangrijke drijfveer bij het zoeken naar hulp.
3. Inwoners willen graag vanuit vertrouwen en medemenselijkheid worden benaderd, zij hebben behoefte aan meer samenwerking tussen organisaties en een sociale manier van incasseren.

Uit de belangrijkste bevindingen vloeien ook een aantal aanbevelingen voort voor organisaties die zich bezighouden met vroegsignalering van geldzorgen en schulden, het bereiken van mensen met geldzorgen en schulden en het bieden van hulp aan mensen met geldzorgen en schulden. Deze aanbevelingen moeten worden bezien in de lokale context waarin het onderzoek heeft plaatsgevonden: de wijken Utrecht Zuid en Leidsche Rijn.

• Aanbevelingen voor het hulpaanbod bij (beginnende) geldzorgen

  • Er lijkt weinig kennis te zijn over het beschikbare hulpaanbod. Daarnaast kan het zijn dat er een angstbeeld van financiële dienstverlening bestaat. Het is daarom belangrijk om mensen gerust te stellen en hen het brede hulpaanbod duidelijk te maken. Help mensen door de wirwar van regelingen, wetten, tips en tools. Omdat mensen in eerste instantie veelal online zoeken is het van belang hier de informatie over het hulpaanbod begrijpelijk, toegankelijk en behapbaar te maken.
  • Mensen verwachten in veel gevallen (financiële) expertise van hulpverleners. Snel duidelijkheid over welke diensten er wel en niet geboden kunnen worden voorkomt teleurstellingen. Ook kennis en advies over waar iemand dan wél kan aankloppen met zijn of haar hulpvraag is van belang.
  • Zet in op het vertrouwen van inwoners met geldzorgen door laagdrempelig contact te zoeken en een behandeling die uitgaat van gelijkwaardigheid en medemenselijkheid.
  • Inventariseer de hulpbehoeften van mensen met geldzorgen en de behoefte aan de betrokkenheid van het informele netwerk bij het hulptraject.

• Aanbevelingen voor het bereiken en benaderen van inwoners met (beginnende) geldzorgen

  • Maak het startpunt van een hulptraject duidelijk voor inwoners, bied een direct aanspreekpunt.
  • Werk als overheid, zorg, maatschappelijke organisaties en incasso-organisaties samen op het gebied van schulden en geldzorgen, zodat mensen eerder in beeld komen en passende hulp kunnen krijgen.
  • Werk aan een sociale manier van incasseren, waarbij organisaties een dienstverlenende houding hebben en inwoners met geldzorgen kunnen doorverwijzen naar (schuld)hulp wanneer dit nodig is.
  • Bied inwoners een laagdrempelige ingang tot schuldhulp bij hulporganisaties die hulp bieden op andere leefgebieden.
  • Ga in gesprek over geldzorgen op plekken waar inwoners met weinig te besteden zich melden, zoals bijvoorbeeld bij het aanvragen van de U-pas of de bijstand.
  • Onderzoek hoe de verschillende middelen van communicatie (brief, mail, app, persoonlijk contact) werken voor inwoners, zodat er een beter beeld ontstaat van welk communicatiemiddel in verschillende situaties het meest effectief is. Ga in de communicatie met inwoners met geldzorgen uit van: 1) gelijkwaardigheid, 2) medemenselijkheid en 3) oordeelloosheid.
  • Gebruik verschillende soorten social media om een jongere doelgroep te bereiken en geldzorgen bespreekbaar te maken.

Meer weten? Download het onderstaande rapport.

The post Onderzoeksrapport Achter de Voordeur appeared first on schuldenenincasso.nl.

Deze leidraad is ontwikkeld binnen het project Geldzorgen en gezondheid. Dit project is gefinancierd door het Regieorgaan SIA in het kader van de kiem2020 subsidiecall.

The post Leidraad voor de paramedicus appeared first on schuldenenincasso.nl.